Η Ελλάδα στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα

Κυριακή, 16 Φεβρουάριος 2020 19:50 | E-MAIL ΕΚΤΥΠΩΣΗ

του Γεωργίου Μπόνου

Ο γνωστός και πολύ ειδικός στα θέματα της Ευρωπαϊκής Κοινότητος τόσο από την υπηρεσία του στο Υπουργείο Εξωτερικών όσο και από τα άρθρα-μελέτες στις Νέες Εποχές του Κυριακάτικου Βήματος Παναγιώτης Ιωακειμίδης, ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, συχνά γράφει για τα προβλήματα της Ε.Ε. Το δε βιβλίο του «Η Ευρωπαϊκή Ένωση και το ελληνικό κράτος. Οι επιπτώσεις από την συμμετοχή στην ενοποιητική διαδικασία» αναφέρεται συγκεκριμένα στην Ελλάδα και στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Με μια μικρή ιστορική αναδρομή μας υπενθυμίζει ότι η Ελλάδα προσχώρησε στην ΕΟΚ ως πλήρες μέλος το 1981. Ήδη όμως από το 1961 είχε συνάψει συμφωνία σύνδεσης με την Ε.Κ. γνωστή ως Συμφωνία των Αθηνών. Η αίτηση για την πλήρη ένταξη της Ελλάδας στην Ε.Κ. υποβλήθηκε τον Ιούνιο του 1975 από τον τότε πρωθυπουργό κ. Καραμανλή, κυρίως για πολιτικούς λόγους.

Από τους σημαντικότερους λόγους ήταν η επίτευξη πολιτικής σταθερότητος και η εδραίωση των δημοκρατικών πολιτικών θεσμών στη χώρα μας. Και αυτό γιατί η Κοινότητα, ως θεσμός δημοκρατικά οργανωμένων κρατών-μελών, θα είχε ευεργετική επίπτωση στη διαδικασία πολιτικής σταθερότητας και εδραίωση των δημοκρατικών θεσμών.

Πέραν αυτών η Ελλάδα επεδίωξε την ένταξή της ως πλήρες μέλος στην Ευρωπαϊκή Ένωση γιατί ο πρωταρχικός λόγος ήταν να ενισχύσει τη θέση της στο διεθνές πολιτικό και οικονομικό σύστημα και να απαλλαγεί από τις «παραδοσιακές εξαρτήσεις» και να αποκτήσει τις προϋποθέσεις για τον εκσυγχρονισμό του οικονομικού και κοινωνικού συστήματος.

Η Ελλάδα θεώρησε την ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα ως ένα μέσο και μια διαδικασία για τον πολιτικό και οικονομικό εκσυγχρονισμό.

Η διαδικασία ξεκίνησε με τη σύσταση του νεοελληνικού κράτους και είχε ως στόχο την «εκδυτικοποίηση» της ελληνικής κοινωνίας. Μετά ιδιαίτερα τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, η Ελλάδα εγκαινίασε τη διαδικασία για την ενσωμάτωσή της στο Δυτικό σύστημα σχέσεων και δεσμών.

Στα πλαίσια αυτά, η Ελλάδα το 1959 υπέβαλε αίτηση για σύνδεση με την τότε νεοπαγή Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα (Ε.Ο.Κ.), η οποία κατέληξε στη Συμφωνία Σύνδεσης το 1962. Αυτή η συμφωνία ουδέποτε εφαρμόστηκε πλήρως και ομαλά, γιατί τον Απρίλιο του 1967 πάγωσε και η εφαρμογή της περιορίστηκε μόνο στο τέλος της τελωνειακής ένωσης, λόγω της επιβολής της στρατιωτικής δικτατορίας στη χώρα.

Η σύναψή της ωστόσο πιστοποίησε τον ευρωπαϊκό προσανατολισμό της χώρας, γεγονός που αποκρυσταλλώθηκε στην αίτηση ένταξης και στην ένταξη αυτή καθ’ εαυτή το 1981 κατά τον Παν. Ιωακειμίδη.

Η πλήρης ένταξη είχε για την Ελλάδα κυρίως διάσταση εκσυγχρονιστική, τόσο σε πολιτικό όσο και σε οικονομικό επίπεδο. Έτσι η επιλογή της Ελλάδος να επιδιώξει την πλήρη θεσμική ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα αντιπροσώπευε μια ιδιαίτερη σημαντική πράξη σε μια ιστορική διαδικασία για τον εκσυγχρονισμό του ελληνικού κοινωνικού μορφώματος.

Για την Ελλάδα η Ευρωπαϊκή Κοινότητα δεν αποτελούσε απλά και μόνο ένα χώρο διαπραγμάτευσης για μεγιστοποίηση των συμφερόντων της, αποτελούσε παράλληλα ένα πρότυπο αναφοράς για τον εκσυγχρονισμό του πολιτικού, κοινωνικού και οικονομικού συστήματός της για την επαναδιάταξη των σχέσεων κράτους, κοινωνίας και οικονομίας.

Η Ελλάδα πλέον «δεν περιορίζεται μόνο στην εσωτερικοποίηση της λογικής, των κανόνων, των αρχών και της δυναμικής που απορρέουν από τη συμμετοχή στην ενοποιητική διαδικασία, αλλά επεκτείνεται στο να περιλάβει την επιθυμητή διάχυση προτύπων οργάνωσης, συμπεριφοράς, δομικής και λειτουργικής συγκρότησης της κοινωνίας σε πολιτικό, οικονομικό και κοινωνικό επίπεδο», καταλήγει ο Ιωακειμίδης.


Πριν κλείσουμε το σημαντικό αυτό θέμα που αναφέρεται στη σύγχρονη πολιτική και οικονομική κατάσταση της χώρας μας αξίζει να αναφερθούμε σε τρεις προσωπικότητες που συνέβαλαν στην ένταξη και ολοκλήρωση της Ελλάδος στο κλαμπ της Δυτικής Ευρώπης.

1- Κωνσταντίνος Καραμανλής: Η προσφορά του τότε πρωθυπουργού στην ένταξη της Ελλάδας ήταν σημαντική. Ήταν όνειρο και πάθος. Πίστευε ότι μέσα στις Ευρωπαϊκές Κοινότητες η Ελλάδα θα βρει το δρόμο της επιτυχίας και της δημιουργίας.

Σε αναγνώριση αυτής της πτυχής της δραστηριότητος και προσωπικότητός του απονεμήθηκαν τα βραβεία του Καρλομάγνου και Σούμαν. Πίστευε ο Καραμανλής ότι ο ευρωπαϊκός πολιτισμός υπήρξε κράμα του ελληνικού, ρωμαϊκού και του Χριστιανικού πνεύματος.

Υποστήριζε ακόμη ότι η χώρα μας χρειάζεται ένα ασφαλές αγκυροβόλιο και ότι η ενσωμάτωση της Ελλάδος στην Ε.Ο.Κ. θα συντελούσε καθοριστικά στην παγίωση των ομαλών πολιτικών – δημοκρατικών θεσμών.

2- Κώστας Σημίτης: Ως υπεύθυνος πρωθυπουργός είχε θέσει βασικό στόχο την οικονομική πολιτική, και την είσοδο της χώρας μας στην Ο.Ν.Ε. και στην ΕΥΡΩΖΩΝΗ την Ε.Ε. Ήταν μια καθαρά οικονομική και εκσυγχρονιστική ενέργεια. Με την εργώδη δυναμική του και επιμονή του ως πρωθυπουργού από το 1996 και με την ακόμα και αποτελεσματική εργατικότητα του οικονομικού επιτελείου (Παπαδόπουλος, Χριστοδουλάκης κ.α.) απέφεραν το επιτυχές αποτέλεσμα και κατάφεραν το ακατόρθωτο.

«Μπήκαμε στην Ο.Ν.Ε. με το σπαθί μας έλεγαν». Βέβαια προηγήθηκαν σημαντικές προσαρμογές δομών και θεσμών στα «νέα ευρωπαϊκά δεδομένα». Η έντονη παρουσία του εκσυγχρονιστικού ρεύματος με την καθοδήγηση του Κ. Σημίτη ενδυνάμωσε την πολική ένταξη της Ελλάδος στην ΕΥΡΩΖΩΝΗ. «Ο Κ. Σημίτης ως κατ’ εξοχήν ευρωπαϊστής πρωθυπουργός συνέβαλε βήμα-βήμα στο χτίσιμο του ευρωπαϊκού προφίλ της χώρας μας» με κριτήρια αυστηρώς οικονομικά γίναμε μέλος του σκληρού πυρήνα της Ε.Ε. το 2001.

3- Ιωάννης (Γιάγκος) Πεσματζόγλου: Θα ήταν σοβαρή παράλειψή μας αν δεν τονίζαμε τιμητικά τουλάχιστον τον επικεφαλής της αντιπροσωπίας για την ένταξη της Ελλάδος στην τότε Ε.Ο.Κ., Ιωάννη Πεσματζόγλου.

Ο Πεσματζόγλου τότε έπαιξε σημαντικό ρόλο αν όχι πρωταγωνιστικό για την σύνδεση της Ελλάδος με την Ε.Ο.Κ. στα τέλη της δεκαετίας του 1950. Ήταν μια διαδικασία πρωτοφανής που άνοιξε δρόμους και δημιούργησε προηγούμενο για τη χώρα μας.

Ο Πεσματζόγλου (1919-2003) ήταν ο επιστήμονας - οικονομολόγος που με την ηθική δεοντολογία του εμπέδωσε την εμπιστοσύνη στην Ε.Ο.Κ. Ήταν μια θεμελιώδης επιτυχία για την μετεμφυλιακή ανόρθωση της χώρας μας.

Οι πιο πάνω αναφερθέντες δύο πρώην πρωθυπουργοί Καραμανλής και Σημίτης ήταν οι πρωτεργάτες και πρωταγωνιστές σε δύο σημαντικές επιτυχίες: στην ένταξη της Ελλάδος στην Ε.Ο.Κ. (1981) ο πρώτος και στη σύνδεσή της με την Ο.Ν.Ε. και την ΕΥΡΩΖΩΝΗ ο δεύτερος. Και τα δύο αυτά επιτεύγματα αποτελούν ορόσημο στην οικονομική και πολιτική κατάσταση της χώρας μας.

Οι Καραμανλής και Σημίτης, κατά τη διάρκεια της πρωθυπουργικής τους θητείας είχαν και άλλα επιτεύγματα. Θεωρούνται και αναγνωρίζονται από ειδικούς επιστήμονες, σχολιαστές, κοινωνιολόγους και οικονομολόγους δημοσιογράφους ότι είναι οι πιο επιτυχημένοι πρωθυπουργοί της χώρας μας και κατ’ επέκταση οι δύο καλύτεροι πρωθυπουργοί μετά την μεταπολίτευση και για τους παρακάτω ακόμη λόγους:

1- Κωνσταντίνος Καραμανλής: Ήταν μια δεσπόζουσα πολιτική προσωπικότητα για μια σχεδόν 50/ετία. Προσπάθησε να προσδώσει στην Ελλάδα ευρωπαϊκό προσανατολισμό. Ξεχώρισε ως ένας κορυφαίος ευρωπαίος και ευρωπαϊστής ηγέτης της Μεταπολίτευσης.
Πίστευε στην αναγέννηση του κοινοβουλευτισμού, στον εκσυγχρονισμό των θεσμών της πολιτείας, σύμφωνα με τα ευρωπαϊκά πρότυπα. Ήταν ως πρωθυπουργός μια παντοδύναμη προσωπικότητα. Επιδίωξή του ήταν ο εκδημοκρατισμός του συστήματος και ο ομαλός κοινοβουλευτικός βίος με νομιμότητα και ασφάλεια στην αστική δημοκρατία.

2- Κώστας Σημίτης: Πέτυχε με αυστηρά οικονομικά κριτήρια τη σύνδεση της Ελλάδος με την ΟΝΕ και την ΕΥΡΩΖΩΝΗ το 2001. Το γεγονός αυτό καθ’ εαυτό θεωρήθηκε ως σημαντικό στη νεότερη πολιτική και οικονομική ιστορία της χώρας.
Ήταν ο αρχιτέκτονας αυτής της στρατηγικής επιλογής με ξεκάθαρη ορθολογική σκέψη που ήθελε να κάνει την Ελλάδα μια «κανονική ευρωπαϊκή χώρα». Σφράγισε τη συνεχή πρωθυπουργική του θητεία για 8 συναπτά χρόνια με όλα τα μεγάλα έργα, τα οποία φέρουν την υπογραφή του.

Για όλα τα παραπάνω και για πολλά ακόμη οι ειδικοί σχολιαστές και πολιτικοί αναλυτές, οι κοινωνιολόγοι και οικονομολόγοι δημοσιογράφοι, αναγνωρίζουν το σημαντικότατο έργο που αφήνουν πίσω τους ο Καραμανλής και ο Σημίτης. Γι’ αυτό τους θεωρούν ως τους καλύτερους πρωθυπουργούς της «μεταπολιτευτικής Ελλάδος».

ΔΕΙΤΕ ΤΑ ΟΛΑ ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΑΡΘΡΑ
του Ηλία Μακρή
Το κλίκ της ημέρας
του Ηλία Μακρή
oncologists.gr

Πρόσφατα Νέα