Αρχαίο Θέατρο. Γιατί η Σπάρτη χάνει έδαφος

Γράφει ο Βαγγέλης Μητράκος
Τρίτη, 22 Μάιος 2012 03:00 | E-MAIL ΕΚΤΥΠΩΣΗ
Η Μήλος έχει ένα αρχαίο θέατρο. ΚΑΙ η Σπάρτη έχει ένα αρχαίο θέατρο. Εκείνο της Μήλου ανάγεται ιστορικά στον 3ο αιώνα π.Χ, ενώ της Σπάρτης στον 5ο αιώνα π.Χ. με ενδεχόμενο στο χώρο αυτό να είχε οικοδομηθεί από τους Σπαρτιάτες το παλαιότερο θέατρο της ελληνιστικής περιόδου.
ΚΑΙ στα δυο θέατρα σήμερα είναι ορατή η ρωμαϊκή φάση των μνημείων, μʼ εκείνο της Σπάρτης να διασώζει κατάλοιπα της ελληνιστικής φάσης του.
Το θέατρο της Μήλου χωρούσε 7.000 θεατές ενώ της Σπάρτης 16.000 θεατές (είναι από τα μεγαλύτερα αρχαία θέατρα της Ελλάδας). Ο Παυσανίας που αντίκρυσε το θέατρο της αρχαίας Σπάρτης στην περιήγησή του, εντυπωσιάστηκε από τη μορφή και τη μεγαλοπρέπειά του κι έγραψε: «…θέατρον λίθου λευκού θέας άξιον». Εκτός τούτων το αρχαίο θέατρο της Σπάρτης είχε και ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τα οποία του αποδίδουν επιπρόσθετη αξία, όπως η ξύλινη σκηνή που μεταφερόταν πάνω σε τροχούς στη σκηνοθήκη (έχουν βρεθεί οι ράγες πάνω στις οποίες κυλούσαν οι τροχοί), οι αναληματικοί τοίχοι που με σοφία αρχιτεκτονική αύξησαν τη χωρητικότητα του θεάτρου, η περιμετρική στοά στο άνω μέρος του κοίλου, κλπ, κλπ.
Παρά τα συγκριτικά πλεονεκτήματα όμως που διαθέτει το αρχαίο θέατρο της Σπάρτης, παραμένει σε κακή κατάσταση κι επισήμως έχει κατατεθεί ότι « δεν μπορεί να θεωρηθεί επισκέψιμο μνημείο, καθώς όχι μόνο δεν έχει ολοκληρωθεί η ανασκαφή του, αλλά υπάρχουν πολλές ανοιχτές τομές από τις έρευνες του 1926-1930, του 1992-1996 και της έρευνας που βρίσκεται σε εξέλιξη στο πλαίσιο του προγράμματος συνεργασίας της Ε΄ Εφορείας με τη Βρετανική Αρχαιολογική Σχολή και την 5η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων».
Να σημειωθεί, ακόμη, ότι οι νέοι Σπαρτιάτες, χωρίς περίσκεψη και χωρίς αιδώ, κατακρεούργησαν το αρχαίο θέατρο αγοράζοντας τα μάρμαρά του από τον τότε ιδιοκτήτη του χώρου (γύρω στο 1870) για να χτίσουν τα σπίτια της σύγχρονης πόλης ενώ και «φωτισμένοι» δημοτικοί άρχοντες στα 1933 διέλυσαν μεγάλο μέρος του δυτικού αναλημματικού πύργου για να κατασκευάσουν την «περίφημη» δεξαμενή ύδρευσης στην κορυφή του λόφου!
Η σημερινή κατάσταση του αρχαίου θεάτρου της Σπάρτης θα ήταν ακόμα χειρότερη αν δεν είχε ιδρυθεί στα 1994 ο Σύνδεσμος Φίλων Ανασυγκρότησης του Αρχαίου Θεάτρου Σπάρτης «ΓΙΤΙΑΔΑΣ» από μια ομάδα ευαισθητοποιημένων πολιτών, ο οποίος έφερε το θέατρο στο προσκήνιο, βελτίωσε αρκετά τη μορφή του χώρου και διεκδικεί με συνέπεια την ανασυγκρότησή του.
Χωρίς καμιά απολύτως διάθεση υποβάθμισης του αρχαίου θεάτρου της Μήλου καθίσταται φανερό πως αυτό της Σπάρτης υπερτερεί σε κάθε συγκρίσιμο στοιχείο. Επιπροσθέτως και το όνομα της αρχαίας Σπάρτης βρίσκεται στην κορυφή της ιστορίας της Αρχαίας Ελλάδας έχοντας κάνει σύνορό του τα πέρατα του κόσμου, όπου ΟΛΟΙ κλίνουν ευλαβικά το γόνυ ακούγοντας το όνομα ΣΠΑΡΤΗ.
Παρά ταύτα όμως η ειδησεογραφία είναι ένας πραγματικός κόλαφος για όσους διαφεντεύουν τις τύχες του τόπου μας. Συγκεκριμένα, στο αρχαίο θέατρο της Μήλου έχουν ήδη ξεκινήσει και συνεχίζονται εργασίες αναστήλωσης και ανάδειξης του μέσα από ένταξη του έργου στο Ε.Σ.Π.Α. με χρηματοδότηση 1.500.000 ευρώ. Σκοπός του έργου είναι η διάσωση του μνημείου από την περαιτέρω κατάρρευση, η συντήρηση και προστασία του, η βελτίωση της εικόνας του και ο ευπρεπισμός του άμεσου περιβάλλοντός του, η ασφαλής επίσκεψη του μνημείου και η δημιουργία ενός χώρου διδακτικού, πυρήνα πολιτιστικής δραστηριότητας της Μήλου.
Λοιπόν τι ιδιαίτερο συνέβη στη Μήλο και το αρχαίο θέατρό της αναδεικνύεται και αξιοποιείται; Τίποτε παράξενο κι εξωπραγματικό. Απλώς, αυτοί που είναι υπεύθυνοι για τις τύχες του τόπου τους εκεί, μαζί και η τοπική κοινωνία με τους φορείς της, δραστηριοποιήθηκαν, σχεδίασαν, προγραμμάτισαν, ιεράρχησαν, πρότειναν, αξίωσαν, διεκδίκησαν και τελικά ΚΕΡΔΙΣΑΝ.
Το ίδιο φαίνεται ότι θα κερδίσει και η Μεγαλόπολη όπου έχουν κι εκεί ξεκινήσει διαδικασίες αναστήλωσης του αρχαίου θεάτρου της με προεξάρχοντα το δήμο Μεγαλόπολης, ο οποίος συνέβαλε αρχικά με 500.000 ευρώ από πόρους ειδικού αναπτυξιακού προγράμματος για την περιοχή.
Είναι πλέον καιρός να δραστηριοποιηθεί ΚΑΙ ο δήμος Σπάρτης, με πρώτο και άμεσο στόχο την εκπόνηση μιας συνολικής μελέτης για την προστασία και την ανάδειξη του αρχαίου θεάτρου της Σπάρτης, ώστε να ενισχυθεί η αισθητική και ιστορική αξία του και να εξασφαλισθεί παράλληλα η λειτουργικότητά του ως επισκέψιμου μνημείου. Έτσι ΚΑΙ θα έχουμε δείξει έμπρακτα τον απαιτούμενο σεβασμό απέναντι στην ιστορία της πόλης αλλά συγχρόνως ΚΑΙ θα έχουμε δώσει μια σημαντική ώθηση για την τοπική ανάπτυξη, πολιτιστική, τουριστική και οικονομική.
ΔΕΙΤΕ ΤΑ ΟΛΑ ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΑΡΘΡΑ
του ΚΥΡ
Το κλίκ της ημέρας
του ΚΥΡ
oncologists.gr

Πρόσφατα Νέα

Σπανός Γεώργιος