Τη μερίδα του λέοντος Κυανή Ακτή και Τρίνησα
Όσον φορά την γεωγραφική κατανομή των κατεδαφίσεων -ανά νομό- στην Πελοπόννησο, πρώτη στο σχετικό πίνακα κατατάσσεται η Λακωνία, καθώς στο νομό έλαβαν χώρα 29 κατεδαφίσεις. Σύμφωνα με τον προϊστάμενο της Δ/νσης Τεχνικού Ελέγχου της Αποκεντρωμένης Διοίκησης κ. Παναγιώτη Βαγιώτα, με τον οποίο ήρθε σε επικοινωνία ο «ΛΤ», η πλειοψηφία των αυθαιρέτων κτισμάτων που έχουν καταγραφεί στο νομό βρίσκονται στην ευρύτερη παραθαλάσσια περιοχή του Έλους Δ. Ευρώτα και συγκεκριμένα στην παραλία «Κυανή Ακτή» και τα Τρίνησα. Στην εν λόγω έκταση, που «αγναντεύει» το Λακωνικό κόλπο, τα παράνομα παραπήγματα «ξεφύτρωναν» σα μανιτάρια με το διάβα του χρόνου, σε μια συνήθη και ατιμώρητη διαδικασία, οι απαρχές της οποίας χρονολογείται δεκαετίες πριν.
Παράνομα κτίσματα έχουν βεβαιωθεί και σε παραθαλάσσιες περιοχές του δήμου Αν. Μάνης, όπως η παραλία Μαυροβουνίου (3), ο ποταμός Σμήνος (2-3), ο Γερολιμένας (2-3), με το σύνολο των περιπτώσεων να αφορά 15-17 αυθαίρετα. Από το καθεστώς αυθαιρεσίας δεν ξεφεύγει και η Ελαφόνησος, όπου έχουν εντοπιστεί επτά με οκτώ παράνομες κατασκευές.
Όπως εξηγεί ο κ. Βαγιώτας, στη Λακωνία έχουν καταγραφεί 153 αυθαίρετα, με τα 29 από αυτά να έχουν κατεδαφιστεί αυτοβούλως από τους αυθαιρετούντες ιδιοκτήτες τους εντός του 2013.
Αίσθηση προκαλεί ότι οι καταγραφές και τα πρωτόκολλα κατεδαφίσεων στη Λακωνία είχαν ξεκινήσει να συντάσσονται από το 1993, ενώ παρουσίαζαν χαμηλό ρυθμό έως και το 1997 (2-3 καταγραφές το χρόνο). Συστηματικότερη και αναλυτικότερη αποτύπωση δεδομένων παρατηρείται την περίοδο 2001-2006, όταν λόγω της ψήφισης νόμου για τα αυθαίρετα, σημειώνεται αλματώδης άνοδος στην κατάρτιση πρωτοκόλλων, που κυμαίνονται πλέον από 25 έως και 50 περιπτώσεις το χρόνο. Ωστόσο, κατά το χρονικό διάστημα 2010-2012, οι καταγραφές σημειώνουν και πάλι πτώση, ανερχόμενες σε 1-8 ετησίως.
Σύμφωνα με τον κ. Βαγιώτα, στο σύνολο των περιοχών που υπάγονται στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση (Πελοπόννησος, Δυτ. Ελλάδα, Νησιά Ιονίου) έχουν καταγραφεί 1.010 περιπτώσεις παραθαλάσσιων αυθαιρέτων. Επομένως, οι 153 καταγραφές της Λακωνίας (συμπεριλαμβανομένων και των 29 κατεδαφισθέντων) συνιστούν ένα σημαντικό ποσοστό που αγγίζει το 15% στο σύνολο της Πελοποννήσου. Είναι αξιοσημείωτο ότι οι 29 τελεσίδικες αποφάσεις κατεδάφισης για τη Λακωνία αφορούσαν καταγραφές του 2002 και του 2006, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι αρκετά πρωτόκολλα παρέμεναν στο «συρτάρι» επί μακρόν. «Κύριο κριτήριο για τις κατεδαφίσεις αποτελεί η παλαιότητα της απόφασης», υπογραμμίζει ο προϊστάμενος Τεχνικού Ελέγχου.
21 δασικά αυθαίρετα
Αυθαίρετα, όμως, έχουν καταγραφεί και σε δασικές εκτάσεις της Λακωνίας, με το συνολικό αριθμό να ανέρχεται σε 21 περιπτώσεις σε σύνολο 398 καταγραφών της Περιφέρειας. Η γεωγραφική κατανομή των παράνομων κατασκευών αφορά τις περιοχές Γερονθρών -όπου παρατηρούνται αρκετές καταγραφές- Στεφανιάς, Σκάλας και Βρονταμά του Δ. Ευρώτα και Καστορείου του Δ. Σπάρτης.
Από τα παραπάνω δασικά αυθαίρετα στη Λακωνία δεν έχει κατεδαφιστεί κανένα, ενώ έχουν ληφθεί μόλις δύο τελεσίδικες αποφάσεις. Παράλληλα, τρεις από τις περιπτώσεις αφορούν καταγραφές του παρελθόντος και συγκεκριμένα του 1994, του 2002 και του 2004, ενώ η πλειοψηφία των πρωτοκόλλων συντάχθηκε το 2012 και το 2013.
Μέσω Πράσινου Ταμείου οι μελλοντικές κατεδαφίσεις
Όσον αφορά τις μελλοντικές κατεδαφίσεις στο νομό, η Αποκεντρωμένη Διοίκηση σε συνεργασία με την Υπηρεσία Κατεδαφίσεων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής θα αναλάβουν ενέργειες ώστε να εφαρμοστούν και τα υπόλοιπα τελεσίδικα πρωτόκολλα κατεδάφισης, με πιστώσεις που θα προέρχονται από το Πράσινο Ταμείο. Αξίζει να αναφερθεί ότι το προηγούμενο έτος, το Ταμείο εξαίρεσε τη Λακωνία και τη Μεσσηνία από την έγκριση πιστώσεων κατεδάφισης, με τα σχετικά κονδύλια να διατίθενται μόνο για του νομούς Αρκαδίας, Αργολίδας και Κορινθίας. Όπως επεσήμανε το στέλεχος της Αποκεντρωμένης Διοίκησης, θα επανεξεταστούν όλες οι υποθέσεις κατεδαφίσεων και οποιαδήποτε εξέλιξη θα δρομολογηθεί, εφόσον υπάρξει τελεσίδικη απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, στο οποίο έχουν δικαίωμα να προσφύγουν -βάσει νόμου- οι ιδιοκτήτες αυθαιρέτων.
Χαλαρές οι αντιδράσεις των ιδιοκτητών
Όπως παρατηρεί ο κ. Βαγιώτας, οι αυθαιρετούντες φαίνεται ότι αντιδρούν σχετικά ήπια στη θέα της μπουλντόζας, καθώς η όλη διαδικασία υλοποιείται συντονισμένα παρουσία εκπροσώπων της Κτηματικής Υπηρεσίας και των τοπικών αστυνομικών αρχών. «Από την εμπειρία μας, λίγες φορές έχει υπάρξει ένταση, ενώ μέχρι στιγμής δεν έχει χρειαστεί η παρέμβαση Εισαγγελέα», εξηγεί. Καθοριστική, σε κάποιες περιπτώσεις, είναι η συνδρομή των τοπικών φορέων και αρχών, αλλά και των ίδιων των αυθαιρετούντων που προθυμοποιούνται να αναλάβουν την κατεδάφιση των παραπηγμάτων ιδίοις εξόδοις.
«Τα αυθαίρετα θα κατεδαφιστούν»
«Από τη στιγμή που τα τρία τελευταία χρόνια δόθηκε μια διάσταση στο θέμα τόσο από το ΥΠΕΚΑ, όσο και από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση και τα στοιχεία καταχωρήθηκαν σε βάσεις δεδομένων, υπάρχει κινητοποίηση και βούληση από την πλευρά της Πολιτείας ότι τα αυθαίρετα θα κατεδαφίζονται», εξηγεί ο κ. Βαγιώτας. Αναφορικά με το Πρόγραμμα Αποκατάστασης Αιγιαλών, ο ίδιος ενημερώνει ότι ο σχετικός προγραμματισμός αναμένεται να υλοποιηθεί μέχρι και τα τέλη Αυγούστου, με τη συμμετοχή των αρμόδιων φορέων.
Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα στοιχεία για τις κατεδαφίσεις αυθαιρέτων και στους υπόλοιπους νομούς. Συγκεκριμένα, στις γειτονικές Αρκαδία και Μεσσηνία έγιναν 27 και 3 κατεδαφίσεις, αντίστοιχα, στην Κορινθία 14 και στην Αργολίδα 4 κατεδαφίσεις.
Χ.Π.
