Ο Καραγκιόζης στο Πολυτεχνείο

Πέμπτη, 19 Νοέμβριος 2026 11:08 | | E-MAIL ΕΚΤΥΠΩΣΗ
Ο Καραγκιόζης στο Πολυτεχνείο

Όλον το έθνος αδικείται, όταν αδικείται ένας μόνος πολίτης.

Ρήγας Φεραίος

Πήγε ο Καραγκιόζης στο Πολυτεχνείο;

Ο Καραγκιόζης παντού πήγαινε, στο Πολυτεχνείο δε θα έχει πάει; Έχει και αρκετούς λόγους άλλωστε. Πρώτος και καλύτερος ο κουλουρτζής. Σαν περνούσες την Πύλη εκεί τον έβρισκες, στον πάγκο του, να πουλά κουλούρια Θεσσαλονίκης. Κι όλο να τον περιτριγυρίζει ο Καραγκιόζης. Τον λυπόταν ο κουλουρτζής και του έδινε πάντα ένα-δυο κουλούρια. Και ο Καραγκιόζης πάντα να τον ρωτά: «Δικά σου είναι τα κουλούρια;» «Ναι». «Και τα πουλάς;» «Ναι». «Και δεν τα τρως;»

Η πείνα είναι αυτή που οδηγεί τον Καραγκιόζη. Η πείνα οδηγεί τον καθένα μας. Αλλιώς την πείνα τη λες ανάγκη. Η πρώτη ανάγκη είναι για να ζήσουμε. Έτσι, η πρωταρχική αξία είναι η τροφή. Μετά έρχονται οι άλλες. Η ισότητα, η δικαιοσύνη, η ελευθερία που είναι υπέρτατη όλων.

Ακούμε συνέχεια να μιλάνε για την ελευθερία, ακόμα κι εμείς, που ανήκουμε σε μια γενιά που δεν ένιωσε ποτέ μια σαφή στέρησή της. Στα χρόνια της χούντας –και κάθε χούντας– είναι ξεκάθαρη η στέρηση των δικαιωμάτων. Δεν μπορείς να πεις αυτό που θες, δεν έχεις ίσες ευκαιρίες με τους υπόλοιπους, μπορεί λόγω των πεποιθήσεών σου να τιμωρηθείς. Υπάρχει λογοκρισία, φόβος και προσπάθεια ελέγχου της σκέψης. Η ελευθερία έχει να κάνει με τη σκέψη. Γι’ αυτό έλεγε ο Ρήγας Φεραίος «όποιος ελεύθερα συλλογάται, συλλογάται καλά». Σήμερα, στη «δημοκρατική» κοινωνία που ζούμε, ικανοποιούνται άραγε τα προαπαιτούμενα της ελευθερίας που αναφέρονται παραπάνω;

Σήμερα μπορείς να πεις αυτό που θες. Όλος ο κόσμος έχει τη δυνατότητα να μιλήσει. Αυτά που θα πούμε έχουν και τη δυνατότητα ευρείας απήχησης. Η τεχνολογία της επικοινωνίας έχει βοηθήσει ό,τι μπορεί να ειπωθεί να μπορεί και ν’ ακουστεί. Όμως, αυτό που λέει ο καθένας ακούγεται πραγματικά, φτάνει εκεί που πρέπει ή χάνεται μέσα στο τεράστιο πλήθος όσων λέγονται; Στην εποχή μας, με εργαλείο την τεχνολογία, έχουν καταφέρει οι κυβερνώντες οι απόψεις που «δεν αρέσουν» να χάνονται μέσα στον κυκεώνα των πληροφοριών και αναδεικνύονται μόνο αυτές που «αρέσουν», αυτές που μας αποπροσανατολίζουν. Έτσι, απόψεις σημαντικές, γνώμες που πρέπει ν’ ακουστούν, θάβονται και είναι σαν να μην έχουν ειπωθεί ποτέ.

Σήμερα υπάρχουν ίσες ευκαιρίες; Στον κόσμο ποτέ δεν υπάρχουν πραγματικά ίσες ευκαιρίες για όλους. Ο καθένας ξεκινά από διαφορετική αφετηρία, ανάλογα το πού και από ποιους γεννήθηκε. Παρ’ όλα αυτά, σε μια πραγματική δημοκρατία, ο κάθε πολίτης, ανεξάρτητα της κοινωνικής του τάξης και των πεποιθήσεών του, έχει ισότιμη πρόσβαση σε βασικά κοινωνικά αγαθά, όπως η παιδεία, η υγεία, η δικαιοσύνη. Σε μια δικτατορία αυτό δεν ισχύει. Στην πατρίδα μας σήμερα υπάρχει πρόσβαση σε αυτά τα αγαθά από όλους;

Ως προς την παιδεία, οι μελέτες δείχνουν πως το σχολείο είναι σε κρίση. Οι μαθητές τελειώνουν τη βασική εκπαίδευση χωρίς βασικές γνώσεις, οι εκπαιδευτικοί είναι στα πρόθυρα νευρικής κρίσης και στο υπουργείο παιδείας φαίνονται να μην αντιλαμβάνονται την αιτία του προβλήματος. Όσοι έχουν την οικονομική δυνατότητα φροντίζουν τα παιδιά τους να σπουδάζουν σ’ ένα «καλύτερο» ιδιωτικό εκπαιδευτήριο. Αυτό αφορά σε όλες τις βαθμίδες, από το νηπιαγωγείο ως το πανεπιστήμιο. Δεν είναι κακό να υπάρχει η ιδιωτική εκπαίδευση. Πάντα υπήρχε. Κακό είναι η πλήρης απαξίωση της δημόσιας εκπαίδευσης που συμβαίνει σήμερα. Φαίνεται πως η εξουσία επιθυμεί η μεγάλη μάζα των πολιτών να είναι αμόρφωτοι.

Στον τομέα της υγείας έχει φροντίσει η κυβέρνηση, διαμέσου ενός απίθανου υπουργού, να διαλύσει το δημόσιο σύστημα υγείας και να οδηγήσει τις ιδιωτικές μονάδες σε μια πρωτοφανή ακμή! Οι ιδιωτικές κλινικές γιγαντώνονται και τα νοσοκομεία περιθωριοποιούνται. Μα θα πει κανείς πως αυτό δεν ισχύει γιατί γίνονται συνεχώς εγκαίνια σε νέες μονάδες από τον υπουργό. Αλήθεια; Και γιατί τότε διαμαρτύρεται το προσωπικό των νοσοκομείων για ελλείψεις; Γιατί έχουμε μια τεράστια φυγή γιατρών σε χώρες του εξωτερικού; Γιατί οι πολίτες δεν μπορούν να εξυπηρετηθούν από το δημόσιο σύστημα υγείας και απευθύνονται στους ιδιώτες; Σήμερα, όταν αρρωστήσει κανείς, μπορεί να γίνει καλά μόνο αν έχει χρήματα. Όσοι έχουν άδειες τις τσέπες, εναποθέτουν τις ελπίδες τους για υγεία κυρίως στον Θεό!

Η δικαιοσύνη στη χώρα μας έχει καταντήσει ανέκδοτο. Ο λαός βλέπει να αδικείται συστηματικά. Ο απλός πολίτης την πληρώνει ακριβά για το πιο μικρό αδίκημα ενώ οι «φίλοι» των κέντρων εξουσίας απολαμβάνουν μια ιδιότυπη «ασυλία». Στις υποθέσεις όπως αυτές των Τεμπών, του ΟΠΕΚΕΠΕ, των δολοφόνων του Καραϊβάζ δεν έχουν τιμωρηθεί οι ένοχοι. Funds – ληστές παίρνουν τα σπίτια του κοσμάκη για ψίχουλα και αυτοί που μας κυβερνούν αυγατίζουν το έχει τους αυξάνοντας την ακίνητη, και όχι μόνο, περιουσία τους. Κι ο καημένος ο Έλληνας ελπίζει για δικαιοσύνη… μετά θάνατον!

Σε όλες τις χώρες όπου η εξουσία λησμονεί τους αδύναμους, όπως και στη δική μας, είναι πολύ δυνατό το θρησκευτικό αίσθημα. Για να μπορεί ο κοσμάκης να διατηρεί την ελπίδα του. Ο Καραγκιόζης όμως γνωρίζει πως για ν’ αλλάξει ο κόσμος δε φτάνει η επίκληση στα θεία. «Άη Γιώργη, βόηθα μου! – Μα σειέ κι εσύ τα πόδια σου» λέει η παροιμία. Έτσι ο Καραγκιόζης κουνάει τα ποδάρια του! Βγαίνει στον δρόμο, διαμαρτύρεται και όταν βρίσκει ένα «Πολυτεχνείο» μπαίνει μέσα και μαζί με άλλους ξεκινά τον αγώνα.

Το Πολυτεχνείο αποτέλεσε το σύμβολο της Αντίστασης απέναντι στους δικτάτορες. Είναι ο χώρος της μόρφωσης, των γραμμάτων. Αποτελεί όμως και το μέρος της συνάθροισης, εκεί όπου συγκεντρώθηκαν όχι μόνο οι φοιτητές αλλά και όλοι όσοι αισθάνθηκαν αδικημένοι από το καθεστώς. Ο κόσμος οργάνωσε την αντίστασή του μέσα σ’ έναν χώρο παιδείας. Άλλωστε, για να μπορέσει κάποιος ν’ αντισταθεί πρέπει να μορφωθεί, να διαφωτισθεί.

Σήμερα που η εξουσία κυρίως χρησιμοποιεί την τεχνολογία όχι για να ενισχύσει τη γνώση αλλά για την παραπληροφόρηση, είναι ανάγκη να βρεθεί ένα νέο «Πολυτεχνείο». Ένας τόπος συνάθροισης, μόρφωσης και αφύπνισης. Για να καταλάβουμε πως αυτό που ζούμε σήμερα δεν είναι ελευθερία αλλά μια επίφασή της. Ο Καραγκιόζης το γνωρίζει και το αποκαλύπτει στον μπερντέ του κάθε φορά με το άνοιγμα των φώτων. Περιμένει ν’ ακουστεί, να βρει συντρόφους, να παλέψει μαζί τους μήπως καταφέρει κι αλλάξει ο κόσμος. Μα και να μην καταφέρουμε ποτέ ν’ αλλάξουμε τον κόσμο, δεν πρέπει να λησμονούμε αυτό που είπε ο Βασίλης Μάγγος: «Κι αν δε νικήσουμε ποτέ, πάντα θα πολεμάμε».

*Ο Απόστολος Δομτζίδης είναι Καραγκιοζοπαίχτης (talesofkaragiozis.gr).

ΔΕΙΤΕ ΤΑ ΟΛΑ ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΑΡΘΡΑ
Του Ηλία Μακρή
Το κλίκ της ημέρας
Του Ηλία Μακρή

Πρόσφατα Νέα