Για δεκαετίες, η διαβίωση στα χωριά του Ταϋγέτου -τόσο στη λακωνική όσο και στη μεσσηνιακή του τμήμα- αποτελούσε μια καθημερινή, εξαντλητική άσκηση αντοχής. Σε αυτή την ενιαία ορεινή επικράτεια, οι κάτοικοι έμαθαν να ζουν με τις δυσκολίες που επιβάλλει το υψόμετρο, νιώθοντας συχνά αποκομμένοι από τις βασικές υπηρεσίες υγείας και πρόνοιας που απολαμβάνουν οι «πεδινοί». Η γεωγραφική απομόνωση, το δύσβατο οδικό δίκτυο και η απόσταση από τις πρωτεύουσες, Σπάρτη και Καλαμάτα, δημιουργούσαν ένα αίσθημα ανασφάλειας, ειδικά για τους ηλικιωμένους και τις ευάλωτες ομάδες. Σήμερα, αυτό το τοπίο της «άγονης γραμμής» δείχνει να αλλάζει και, μάλιστα, επαναστατικά.
Με την υπογραφή του περιφερειάρχη Δημήτρη Πτωχού, ανοίγει ο δρόμος για μια σημαντική κοινωνική παρέμβαση ύψους 1.180.000 ευρώ, που στόχο έχει να μετατρέψει την υγεία από προνόμιο των αστικών κέντρων σε δικαίωμα και των ορεσίβιων.
Όταν η υγεία πηγαίνει στο βουνό
Η δράση «Υπηρεσίες Ανοιχτής Φροντίδας και Προληπτικής Ιατρικής στην περιοχή της ΟΧΕ Ταϋγέτου» αποτελεί ένα πλέγμα συνολικής προστασίας.
Το πρόγραμμα χωρίζεται σε δύο ζωτικούς άξονες που απαντούν στις πραγματικές ανάγκες της περιοχής:
- την ανάπτυξη υπηρεσιών ανοιχτής φροντίδας και βελτίωσης της ποιότητας ζωής, με δράσεις ψυχοκοινωνικής υποστήριξης, συμβουλευτικής, δημιουργικής απασχόλησης, κατ’ οίκον φροντίδας, λογοθεραπείας, φυσικοθεραπείας και υπηρεσιών για ηλικιωμένους και ΑμεΑ.
- τη λειτουργία κινητών μονάδων πρόληψης και προαγωγής υγείας, που θα παρέχουν υπηρεσίες προληπτικής ιατρικής και έγκαιρης διάγνωσης απευθείας στις τοπικές κοινότητες.
Για έναν άνθρωπο με κινητικά προβλήματα ή έναν ηλικιωμένο που ζει μόνος, αυτές οι υπηρεσίες είναι η γέφυρά του με την κοινωνική συνοχή.
«Ομπρέλα» προστασίας
από τα σχολεία ως τα ΚΑΠΗ
Το πρόγραμμα δεν περιορίζεται σε μια στεγνή ιατρική κάλυψη, αλλά απλώνεται ως ένα δίχτυ ασφαλείας πάνω από ολόκληρο τον κοινωνικό ιστό. Στην πρώτη γραμμή βρίσκεται η νέα γενιά, με στοχευμένες δράσεις πρόληψης και ενημέρωσης στα σχολεία, ενώ ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην Τρίτη Ηλικία και την αντιμετώπιση χρόνιων νοσημάτων, προσφέροντας ασφάλεια σε εκείνους που επιμένουν να «φυλάνε Θερμοπύλες» στα ορεινά χωριά. Παράλληλα, η δράση αγγίζει με τόλμη ευαίσθητες χορδές της υπαίθρου. Προβλέπεται ειδική μέριμνα για τα ΑμεΑ, αλλά και εξειδικευμένα προγράμματα για την ψυχική υγεία, ένα ζήτημα που συχνά αποτελεί «ταμπού» στις κλειστές κοινωνίες. Το πλάνο ολοκληρώνεται με τη διαρκή παρουσία σε ΚΑΠΗ και τοπικές δομές, με στόχο να ριζώσει μια νέα, σωτήρια κουλτούρα πρόληψης στην καθημερινότητα των πολιτών.
Ιδού οι πόροι και η πρό(σ)κληση
Η ένταξη της δράσης στη Στρατηγική ΟΧΕ Ταϋγέτου μαρτυρά πως, για πρώτη φορά, υπάρχει ένας συνολικός οδικός χάρτης και όχι μια σειρά από αποσπασματικά ημίμετρα. Δεν μιλάμε για έργα βιτρίνας, αλλά για συντονισμένη προσπάθεια να παραμείνει ο Ταΰγετος ζωντανός και λειτουργικός.
Για τη Λακωνία, η ζώνη παρέμβασης της ΟΧΕ «αγκαλιάζει» και καλύπτει τις Δημοτικές Ενότητες Μυστρά, Πελλάνας και Φάριδος, καθώς και τη Δημοτική Κοινότητα Καλυβίων Σοχάς. Είναι οι περιοχές που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της ανατολικής πλευράς του βουνού και που τώρα καλούνται να γίνουν το επίκεντρο μιας νέας εποχής. Με το βλέμμα στραμμένο στο μέλλον, ο στόχος είναι ξεκάθαρος. Πάνω από 16 χιλιάδες πολίτες, συνολικά σε Λακωνία και Μεσσηνία, να νιώσουν την έμπρακτη στήριξη του προγράμματος, μετατρέποντας τον Ταΰγετο από ένα «φυσικό τείχος» σε μια ενιαία κοινότητα ποιότητας και πρόνοιας.
Η εξαγγελία είναι το πρώτο βήμα. Πλέον, ο λόγος -και κυρίως η ευθύνη- περνά στους Δήμους Σπάρτης και Καλαμάτας. Το κονδύλι είναι διαθέσιμο, το σχέδιο εγκεκριμένο και η ανάγκη αδήριτη και ζωτική. Οι δημοτικές αρχές καλούνται τώρα να αποδείξουν ότι διαθέτουν τα αντανακλαστικά να μετατρέψουν τους πόρους σε έργο, χωρίς γραφειοκρατικές αγκυλώσεις. Οι κάτοικοι του Ταϋγέτου έχουν ακούσει πολλές υποσχέσεις στο παρελθόν. Αυτή τη φορά, τα 1 και πλέον εκατ. εκατομμύρια ευρώ πρέπει να μεταφραστούν σε οχήματα, γιατρούς και κοινωνικούς λειτουργούς που θα οργώνουν τις πλαγιές του ορεινού «γίγαντα».
