Στην εμπροσθοφυλακή των διεκδικήσεων για την άρση μιας συγκοινωνιακής στενωπού περνούν οργανωμένα 25 φορείς και σύλλογοι του Δήμου Μονεμβασίας, οι οποίοι με μια κοινή, θεσμική επιστολή-παρέμβαση διεκδικούν ενημέρωση και ταχύρρυθμες διαδικασίες για τον τερματισμό του κυκλοφοριακού «εμφράγματος» στο οδικό δίκτυο Σκάλας - Βλαχιώτη.
Η συντονισμένη αυτή κίνηση, που προήλθε από πρωτοβουλία της Ένωσης Επιχειρηματιών Μονεμβασίας, αξιώνει απαντήσεις από την πολιτική, αυτοδιοικητική και αστυνομική ηγεσία του τόπου, για την εκκρεμότητα τεσσάρων περίπου δεκαετιών, δηλαδή την κατασκευή της παράκαμψης των δύο πόλεων, που στερεί ζωτικές αναπτυξιακές προοπτικές.
Οι σύλλογοι κάνουν λόγο για «άλυτη πραγματικότητα δεκαετιών με αποτέλεσμα κάτοικοι και επισκέπτες να αγανακτούν». Στο κείμενό τους επισημαίνουν πως η διευθέτηση του συγκεκριμένου οδικού ζητήματος αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την ισόρροπη ανάπτυξη, καθώς η σημερινή κατάσταση αφήνει την αίσθηση ενός νομού «κομμένου στη μέση» που εμφανίζει εικόνα δύο ταχυτήτων. Θεωρούν «επιτακτική τόσο την επίσπευση του έργου της παράκαμψης, όσο και την αναζήτηση άμεσων, έστω προσωρινών λύσεων».
Η αντίθεση, το άλυτο πρόβλημα
και ο τουριστικός παράγοντας
Οι συνυπογράφοντες φορείς υπογραμμίζουν την αντίφαση που παρατηρείται ανάμεσα στην υλοποίηση κομβικών έργων υποδομής στη Λακωνία και στην πολυετή εκκρεμότητα του συγκεκριμένου οδικού άξονα.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται στο κείμενο της επιστολής, «ανάμεσα στη σκέψη και στη δράση έχει παραπέσει η πραγματικότητα του νομού Λακωνίας, και ιδιαίτερα για τους κατοίκους και τους επισκέπτες με την έντονη καθημερινή ταλαιπωρία που υφίστανται στο οδικό δίκτυο μεταξύ Σκάλας και Βλαχιώτη. Ένα άλυτο πρόβλημα δεκαετιών, με κύριο αποδέκτη γεωγραφικά τον Δήμο Μονεμβασίας, αναδεικνύεται πλέον με ακόμη μεγαλύτερη ένταση, ιδίως σε αντίθεση με την υλοποίηση σημαντικών έργων υποδομής στον νομό μας, όπως η βελτίωση του οδικού δικτύου έως τους Μολάους, η νέα γέφυρα του Ευρώτα, η λειτουργία της Σχολής Ναυτικών Δοκίμων στη Νεάπολη, το σχεδιαζόμενο τελεφερίκ, καθώς και ο φωτισμός του βράχου της Μονεμβασίας».
Οι μεγάλες αποστάσεις εντός του Δήμου Μονεμβασίας -ο οποίος αποτελεί τον πέμπτο μεγαλύτερο σε έκταση δήμο της χώρας- καθιστούν επιτακτική την αναζήτηση λύσεων. Σύμφωνα με τους συλλόγους, περιοχές με εξαιρετικό φυσικό κάλλος και τουριστική δυναμική, από το Κυπαρίσσι και το φαράγγι του Λάρνακα έως την Πλύτρα, την καστροπολιτεία της Μονεμβασιάς και τα Βάτικα, παραμένουν «ένα “ακατέργαστο διαμάντι” τουριστικά, ένας προορισμός για λίγους, με σημαντικά τα περιθώρια ανάπτυξης σε σύγκριση με γειτονικούς νομούς».
Είναι ενδεικτικό ότι, ενώ η πρόσβαση από την Αθήνα προς τις ακτές της Μεσσηνίας απαιτεί περίπου δυόμισι ώρες, για την προσέγγιση των αντίστοιχων παραλιών της Νεάπολης απαιτούνται τουλάχιστον πέντε ώρες, σύμφωνα με τους συλλόγους.
Το κομφούζιο σε Σκάλα-Βλαχιώτη
και οι φόβοι για τις διακομιδές
Η καθημερινότητα των πολιτών επιβαρύνεται περαιτέρω από τη σταδιακή συρρίκνωση των δημόσιων και τραπεζικών υπηρεσιών στον Δ. Μονεμβασίας, γεγονός που αναγκάζει τους κατοίκους να διανύουν μεγάλες αποστάσεις προς τη Σπάρτη. Κατά τη διαδρομή αυτή, η διέλευση από τη Σκάλα και το Βλαχιώτη συνοδεύεται συχνά από σημαντικές καθυστερήσεις λόγω της άναρχης στάθμευσης οχημάτων, όπως έχει καταγράψει ανά διαστήματα και το ρεπορτάζ του «ΛΤ». «Ο οποιοσδήποτε θέλει να εξυπηρετηθεί οφείλει να διανύσει μεγάλες αποστάσεις με την κατά κανόνα καθυστέρηση να συμβαίνει εντός Βλαχιώτη και Σκάλας μένοντας πολλές φορές ακινητοποιημένος για ώρα, λόγω των παράνομα παρκαρισμένων οχημάτων δεξιά και αριστερά του δρόμου», λένε οι σύλλογοι.
Το ζήτημα λαμβάνει ακόμη πιο σοβαρές διαστάσεις όταν αφορά τη δημόσια υγεία και τις διακομιδές ασθενών, όπου κι εστιάζουν οι σύλλογοι. Όπως ισχυρίζονται, «οι χρόνοι μετακίνησης ενός ασθενοφόρου προς το Νοσοκομείο Σπάρτης είναι καθοριστικοί για την έκβαση περιστατικών, ενώ η κατάσταση επιβαρύνεται ακόμη περισσότερο λόγω της σύνδεσης της περιοχής με τα νησιά της Ελαφονήσου και των Κυθήρων, τα οποία τους θερινούς μήνες παρουσιάζουν αυξημένη επισκεψιμότητα».
Μια «οδύσσεια» 4 δεκαετιών
Η προϊστορία της προσδοκώμενης παράκαμψης Σκάλας - Βλαχιώτη μετρά ήδη τέσσερις δεκαετίες, με τις πρώτες επίσημες γραφειοκρατικές ενέργειες να ανάγονται στο μακρινό 1986 από το τότε ΥΠΕΧΩΔΕ. Οι συνυπογράφοντες φορείς, αναγνωρίζοντας τις αντικειμενικές δυσκολίες του εγχειρήματος, σημειώνουν: «Κατανοούμε πλήρως ότι όλα τα παραπάνω δεν άπτονται των αρμοδιοτήτων ενός μόνο πολιτικού προσώπου, ενός δήμου ή μιας περιφερειακής αρχής. Είναι ένα έργο πολυσύνθετο, πολυπαραγοντικό και δύσκολα επιλύσιμο». Ωστόσο, στέκονται στην έλλειψη ροής πληροφοριών το τελευταίο διάστημα, υπενθυμίζοντας πως, «το 2025 έγινε παρουσίαση της νέας μελέτης και των τριών εναλλακτικών σεναρίων από την εταιρεία ADT OMEGA και την Περιφέρεια Πελοποννήσου και έκτοτε δεν υπάρχει καμία επίσημη ενημέρωση για την πορεία του έργου. Ως φορείς και πολίτες του Δήμου Μονεμβασίας ζητάμε την υπεύθυνη ενημέρωσή μας σχετικά με την εξέλιξη των μελετών ενός τόσο σημαντικού έργου, παραμένοντας ανοιχτοί σε ουσιαστικό διάλογο και συνεργασία».
«Τρέχουν» οι διαδικασίες
Στον αντίποδα αυτής της εύλογης αγωνίας, είναι αναγκαίο να επισημανθεί ότι ο σχεδιασμός του έργου έχει εισέλθει εδώ και καιρό σε τροχιά σταδιακής ωρίμανσης. Ήδη από τις αρχές του 2025, η Περιφέρεια είχε διοργανώσει στο Διοικητήριο Λακωνίας μια ευρεία εκδήλωση παρουσίασης και ανοιχτού διαλόγου, θέτοντας σε δημόσια κρίση τα τότε υπό εκπόνηση σενάρια. Έκτοτε, οι τεχνικές διεργασίες εξελίσσονται με σταθερό ρυθμό, με απώτερο σκοπό την εξασφάλιση των αναγκαίων κονδυλίων και τη δημοπράτηση του οδικού άξονα.
Σύμφωνα με όσα γνωστοποιήθηκαν τον περασμένο Μάρτιο, ο προκαταρκτικός σχεδιασμός έχει πλέον ολοκληρωθεί, με τους ειδικούς να προκρίνουν τη βόρεια χάραξη ανάμεσα στις τρεις εναλλακτικές προτάσεις. Παράλληλα, ολοκληρώθηκε και ο προσδιορισμός των περιβαλλοντικών όρων, ο οποίος τέθηκε επίσης σε διαδικασία διαβούλευσης. Τον βηματισμό αυτό επιβεβαίωσε και ο ίδιος ο περιφερειάρχης, Δ. Πτωχός, ο οποίος κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στη Σπάρτη στις αρχές Μαΐου, υπογράμμισε ότι οι διαδικασίες για την εκπόνηση της προμελέτης βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη.
Παρά τα θετικά αυτά βήματα, οι 25 σύλλογοι του Δ. Μονεμβασίας ζητούν υπεύθυνη πληροφόρηση, επισημαίνοντας παράλληλα την ανάγκη λήψης άμεσων μέτρων για την ανακούφιση της υφιστάμενης κυκλοφοριακής πίεσης στον άξονα Σκάλας-Βλαχιώτη. Συγκεκριμένα, προτείνουν την εντατικότερη παρουσία της Αστυνομίας για την εφαρμογή της νομοθεσίας περί στάθμευσης εντός των οικισμών, η οποία, όπως αναφέρουν, «έως σήμερα εφαρμόζεται πλημμελώς».
Οι συνυπογράφοντες και οι αποδέκτες
Την ανοιχτή επιστολή υπογράφει εκ μέρους του ΔΣ η πρόεδρος της Ένωσης Επιχειρηματιών Μονεμβασίας, Αδαμαντία Μαστοροπούλου, ενώ το κείμενο συνυπογράφει μια «συμμαχία» 24 ακόμη τοπικών συλλόγογων: η Επαγγελματική Ένωση Βατίκων, ο Εμπορικός Σύλλογος Μολάων, ο Προοδευτικός Σύλλογος Μολάων, ο Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων Δημοτικού Σχολείου Νεάπολης, ο Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων Νηπιαγωγείου Νεάπολης, ο Πολιτιστικός Εξωραϊστικός Σύλλογος Αγίου Γεωργίου Βοιών, ο Πολιτιστικός Σύλλογος Αγίων Αποστόλων Βοιών, ο Πολιτιστικός Σύλλογος Αγίου Νικολάου Βοιών, ο Σύλλογος Απανταχού Μονεμβασιτών, ο Σύλλογος Καστροπολίτες Μονεμβασίας, ο Αναπτυξιακός Σύλλογος Κάστρου, η ΑΕ Κάστρο Μονεμβασίας, ο Πολιτιστικός Σύλλογος Μονεμβασίας «Οι Ρίζες», ο Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων Νηπιαγωγείου Μονεμβασίας, ο Σύλλογος Χαρακιωτών, ο Σύλλογος Πισταμάτων, ο Σύλλογος Λαμποκάμπου, ο Σύλλογος Κουπιών, ο Πολιτιστικός Σύλλογος «Η Ρηχιά», ο Φιλοπρόοδος Σύλλογος Αγγελώνας «Η Ευαγγελίστρια», ο Προοδευτικός Εκπολιτιστικός Σύλλογος Μεταμόρφωσης, ο Προοδευτικός Σύλλογος Αγίου Ιωάννη Μονεμβασίας «Ο Θεολόγος», ο Προοδευτικός Πολιτιστικός Σύλλογος Φουτίων «Η Ομόνοια», καθώς και ο Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων Λυκείου Μονεμβασίας («με την ένσταση ότι δεν αναγνωρίζει το τελεφερίκ ως αναπτυξιακό έργο»).
Η επιστολή κοινοποιείται στον υφυπουργό Εθνικής Άμυνας και βουλευτή Θανάση Δαβάκη, τους βουλευτές Νεοκλή Κρητικό και Νάγια Γρηγοράκου, τον περιφερειάρχη Πελοποννήσου, Δημήτρη Πτωχό, τον δήμαρχο Ευρώτα, Δήμο Βέρδο, τον δήμαρχο Μονεμβασίας, Ηρακλή Τριχείλη, καθώς και στη Γενική Περιφερειακή Διεύθυνση Πελοποννήσου, τη Διεύθυνση Αστυνομίας Λακωνίας και το Αστυνομικό Τμήμα Ευρώτα.
