Μεγαλύτερη ελευθερία στη διανομή των κερδών τους αποκτούν οι τέσσερις συστημικές τράπεζες, καθώς, σύμφωνα με πληροφορίες, δεν θα χρειάζονται πλέον προηγούμενη έγκριση από τον Ενιαίο Εποπτικό Μηχανισμό (SSM) της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για την καταβολή μερισμάτων.
Η αλλαγή αφορά τις διανομές από τα κέρδη του 2026 και σηματοδοτεί ένα ακόμη βήμα απομάκρυνσης από τους περιορισμούς της οικονομικής κρίσης. Οι τράπεζες φέρονται να έχουν ήδη λάβει σχετική επιστολή, ενώ οι επίσημες ανακοινώσεις αναμένονται με την ολοκλήρωση της εποπτικής αξιολόγησής τους.
Για τους μετόχους, η εξέλιξη δημιουργεί προοπτικές υψηλότερων διανομών, εφόσον διατηρηθεί η ισχυρή κερδοφορία. Δεν συνεπάγεται, πάντως, απεριόριστη δυνατότητα επιστροφής κεφαλαίων, καθώς εξακολουθούν να ισχύουν οι ευρωπαϊκοί κανόνες και η υποχρέωση διατήρησης κεφαλαιακής επάρκειας.
Οι εκτιμήσεις της αγοράς τοποθετούν τις συνολικές διανομές του 2027 πάνω από το 60% των κερδών του 2026. Ειδικότερα, προβλέπεται ότι το 53,5% θα καταβληθεί ως μέρισμα σε μετρητά και περίπου το 7% θα κατευθυνθεί σε επαναγορές ιδίων μετοχών. Για το 2028, το συνολικό ποσοστό αναμένεται κοντά στο 60% των κερδών της προηγούμενης χρήσης.
Η διάκριση έχει σημασία: το μέρισμα αποδίδει απευθείας χρήματα στους μετόχους, ενώ μέσω της επαναγοράς η τράπεζα αγοράζει δικές της μετοχές από την αγορά, με δυνητικό έμμεσο όφελος για όσους διατηρούν τη συμμετοχή τους.
Η κερδοφορία ενισχύει τις διανομές
Η αύξηση των ποσών που επιστρέφουν στους μετόχους αποτυπώνεται ήδη στα στοιχεία. Σύμφωνα με την DBRS Morningstar, τα μερίσματα από τα κέρδη του 2025 αυξήθηκαν κατά 36% σε ετήσια βάση. Η Ελλάδα βρέθηκε στη δεύτερη θέση μεταξύ των ευρωπαϊκών αγορών που εξετάστηκαν, πίσω από τη Γερμανία, όπου η αύξηση έφτασε το 42%.
Παράλληλα, το μέσο ποσοστό των κερδών που διέθεταν οι ελληνικές τράπεζες για διανομές αυξήθηκε από περίπου 20% το 2023 σε 37% το 2025. Οι προβλέψεις για τις επόμενες χρήσεις το ανεβάζουν κοντά ή πάνω από το 60%, καταγράφοντας τη σταδιακή μετάβαση από την ενίσχυση των κεφαλαίων σε μεγαλύτερες επιστροφές προς τους επενδυτές.
Τα αυξημένα περιθώρια συνδέονται με τη μείωση των «κόκκινων» δανείων, την ισχυρότερη κεφαλαιακή βάση και την υψηλή κερδοφορία. Πρόσθετα έσοδα δημιουργεί η αύξηση των νέων χορηγήσεων, ενώ ενδεχόμενη μείωση των εποπτικών κεφαλαιακών απαιτήσεων διευρύνει περαιτέρω τις δυνατότητες των τραπεζών.
Κρίσιμη παραμένει η ετήσια αξιολόγηση SREP της ΕΚΤ, η οποία εξετάζει την κερδοφορία, τη ρευστότητα, την κεφαλαιακή επάρκεια και την αντοχή κάθε τράπεζας στους οικονομικούς κινδύνους. Από τα αποτελέσματά της προκύπτουν οι απαιτήσεις που καθορίζουν και τα περιθώρια των διοικήσεων για τη διανομή κερδών.
