Η κλιματική παραπληροφόρηση αλλάζει πρόσωπο. Ενώ για δεκαετίες επικεντρωνόταν στην άρνηση της ίδιας της κλιματικής αλλαγής, πλέον στρέφεται όλο και περισσότερο εναντίον των πολιτικών που επιχειρούν να την αντιμετωπίσουν.
Οι ειδικοί μιλούν για το φαινόμενο του «greenlash» - τον συνδυασμό των λέξεων green και backlash- που περιγράφει την αυξανόμενη πολιτική και κοινωνική αντίδραση απέναντι στην πράσινη μετάβαση. Το ερώτημα, επομένως, δεν είναι πλέον μόνο αν υπάρχει κλιματική αλλαγή, αλλά αν τα μέτρα για την αντιμετώπισή της είναι αποτελεσματικά, δίκαια ή οικονομικά ανεκτά.
Καύσωνες, καταστροφές και… τεχνητή νοημοσύνη
Τα ακραία καιρικά φαινόμενα εξακολουθούν να αποτελούν πρόσφορο έδαφος για παραπλανητικές αφηγήσεις. Ο πρόσφατος καύσωνας στην Ευρώπη, για παράδειγμα, συνοδεύτηκε από viral αναρτήσεις που υποβάθμιζαν τις ασυνήθιστα υψηλές θερμοκρασίες, ενώ αντίστοιχα φαινόμενα είχαν καταγραφεί και μετά τις καταστροφικές πλημμύρες στην Ισπανία το 2024.
Παράλληλα, στο στόχαστρο μπαίνουν όλο και συχνότερα οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, με ψευδείς ισχυρισμούς να τις παρουσιάζουν ως υπεύθυνες για ενεργειακές κρίσεις ή ακόμη και για το μεγάλο μπλακάουτ στην Ιβηρική το 2025, παρά το γεγονός ότι οι σχετικές έρευνες ανέδειξαν πολλαπλά αίτια.
Στο
νέο αυτό περιβάλλον έρχεται να προστεθεί και η γενετική τεχνητή νοημοσύνη. Εικόνες, βίντεο και ακόμη και υποτιθέμενα επιστημονικά κείμενα μπορούν πλέον να δημιουργηθούν εύκολα και να διαδοθούν μέσα σε λίγες ώρες, προσδίδοντας στις ψευδείς αφηγήσεις μιαπειστικότητα που στο παρελθόν απαιτούσε πολύ περισσότερους πόρους. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η παραπληροφόρηση γύρω από το κλίμα δεν εξαφανίζεται· προσαρμόζεται. Από την ευθεία άρνηση της υπερθέρμανσης περνά στην αμφισβήτηση των λύσεων, στη δυσπιστία απέναντι στους επιστήμονες και στους θεσμούς και στην καλλιέργεια φόβου γύρω από το κόστος της πράσινης μετάβασης. Όσο η οικονομία της προσοχής ανταμείβει το εντυπωσιακό και το ακραίο, τα ψεύδη αποκτούν ένα ισχυρό πλεονέκτημα: είναι συχνά πιο εύκολα να διαδοθούν από την ίδια την αλήθεια.




