Τις διεργασίες για την… επιμήκυνση της ανάπλασης του κέντρου της Σπάρτης, αυτή τη φορά στον βόρειο και νότιο κλάδο της, συμπεριλαμβανομένων και παρεμβάσεων στη Λυκούργου, έχει δρομολογήσει ο Δήμος Σπάρτης. Η κυκλοφοριακή μελέτη για το έργο συζητήθηκε στη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου τον Δεκέμβριο και ψηφίστηκε κατά πλειοψηφία. Πρόκειται για το έργο που αφορά τα τμήματα από τη συμβολή της Παλαιολόγου, με τη Βρασίδου ως Θερμοπυλών στα βόρεια, και τη διασταύρωση από Ευαγγελιστρίας έως Όθωνος Αμαλίας, νότια. Προβλέπει διατήρηση της υφιστάμενης μορφής της (υπόλοιπης) Παλαιολόγου, με τις κεντρικές νησίδες να παραμένουν, αλλά να αναδιαμορφώνονται καταργώντας τα περιμετρικά πεζοδρόμια. Επιπρόσθετα, (οι νησίδες) επιμηκύνονται σε όλο το μήκος της οδού και διακόπτονται στα σημεία συμβολής με κάθετους δρόμους και διαβάσεις πεζών, ώστε να μην σταθμεύουν τα αυτοκίνητα ανάμεσα σε αυτές.
Ουσιαστικά, επιβεβαιώνεται αυτό που είχε διαρρεύσει και συζητείτο επίσημα κι ανεπίσημα εδώ και καιρό, ότι για τα «φτερά» της λεωφόρου, η Δημοτική Αρχή προωθεί έναν εντελώς διαφορετικό σχεδιασμό, που θα διατηρήσει εν πολλοίς τη λεωφόρο στη σημερινή μορφή της, δημιουργώντας ωστόσο «δύο» διαφορετικές οδούς εντός της ίδιας… οδού.
Για αδυναμίες και παραλείψεις στην κυκλοφοριακή μελέτη έκαναν λόγο οι παρατάξεις της αντιπολίτευσης, υποστηρίζοντας εκτός των άλλων ότι η Δημοτική Αρχή έχει στις προθέσεις το ξήλωμα και του προσφάτως αποκατεστημένου κεντρικού τμήματος της λεωφόρου.
Κ. Παλαιολόγου
Η μελέτη ανάπλασης που παρουσιάζει ο «ΛΤ», αποτελεί όπως αναφέρεται, «συνέχεια της μελέτης που υλοποιείται στο κεντρικό τμήμα». Μέσα από την ανασχεδίαση, «στόχος είναι να δημιουργηθεί ένας νέος χαρακτήρας που θα εμπεριέχει και θα αναδεικνύει στοιχεία από την υπάρχουσα δομή και την ιστορία της πόλης, ενώ ταυτόχρονα θα εξυπηρετεί τον πολίτη και τον επισκέπτη».
Συγκεκριμένα, για το έργο ανάπλασης στο βόρειο και νότιο τμήμα της Παλαιολόγου προτείνεται μεταξύ άλλων:
«- Οι κεντρικές νησίδες παραμένουν, αλλά αναδιαμορφώνονται, καταργώντας τα περιμετρικά πεζοδρόμια και έχοντας ως τελικό πλάτος τα 4 μ.. Επιπρόσθετα επιμηκύνονται σε όλο το μήκος του δρόμου και διακόπτονται στα σημεία συμβολής με κάθετους δρόμους και διαβάσεις πεζών, ώστε να μην σταθμεύουν τα αυτοκίνητα ανάμεσα σε αυτές.
- Εκατέρωθεν των νησίδων διαμορφώνεται λωρίδα κυκλοφορίας σταθερού πλάτους 3,50 μ., ανά κατεύθυνση.
- Δημιουργία εσοχών στάθμευσης πλάτους 2 μ. για την εξυπηρέτηση των ανελαστικών αναγκών στάθμευσης. Οι εσοχές διαμορφώνονται ώστε να αποτρέπονται οι παράνομες σταθμεύσεις, σε απόσταση από τις γωνίες, από σήμα STOP, διαβάσεις. Επίσης υπάρχει η πρόβλεψη για ενδεχόμενη πιάτσα ταξί. Χωροθετούνται συνολικά, σε αυτό το στάδιο, 64 θέσεις αυτοκινήτων, 22 θέσεις δικύκλων και 9 θέσεις τροφοδοσίας καταστημάτων...
- Δημιουργία ποδηλατόδρομου μονής κατεύθυνσης πλάτους 1,50 μ., σε κάθε πλευρά της οδού…
- Δημιουργία ζώνης διαχωρισμού, πλάτους 0,70 μ., μεταξύ των λωρίδων κίνησης ποδηλάτων και των θέσεων στάθμευσης των οχημάτων, σύμφωνα με τους κανονισμούς για τους ποδηλατόδρομους.
- Διευρυμένα πεζοδρόμια για διευκόλυνση των κινήσεων πεζών και ΑΜΕΑ και ενίσχυση της εμπορικότητας. Έχει προβλεφθεί στην αρχιτεκτονική μελέτη η δημιουργία καθιστικών γύρω από τα υφιστάμενα δέντρα για στάση και η τοποθέτηση υδάτινων στοιχείων ανά διαστήματα…
- Στο σχεδιασμό έχει ληφθεί υπόψη η κίνηση οχημάτων έκτακτης ανάγκης.
- Σε όλες τις διασταυρώσεις που διέρχεται ο ποδηλατόδρομος δημιουργούνται διαβάσεις πεζών και ποδηλάτων.
- Σε κατάλληλα σημεία προβλέπονται εγκάρσιες διαβάσεις για την ασφαλή διάσχιση των πεζών.
- Σε όλες τις διασταυρώσεις δημιουργούνται διαβάσεις πεζών, με πρόβλεψη για την κίνηση ΑΜΕΑ και ΑΜΚ, ενώ προβλέπεται η δημιουργία οδηγών-οδεύσεων για άτομα με προβλήματα όρασης.
- Δεν τροποποιούνται οι κατευθύνσεις οδών σε κανένα τμήμα και δεν μειώνεται ο αριθμός των υφιστάμενων λωρίδων κυκλοφορίας.
- Έχει ληφθεί μέριμνα ώστε οι προτεινόμενες παρεμβάσεις να συναρμόζουν με τις κατασκευές στο κεντρικό τμήμα της οδού, όπως προβλέπονται στην αντίστοιχη μελέτη και σήμερα υλοποιούνται».
Με βάση την αρχιτεκτονική μελέτη, τα κύρια στοιχεία που θα χαρακτηρίζουν το περιβάλλον της Παλαιολόγου είναι: «1) Διευρυμένο μέτωπο μπροστά από τα καταστήματα, ώστε να διευκολύνονται οι κινήσεις πεζών και ΑΜΕΑ και να ενισχυθεί η εμπορικότητα, 2) Ποδηλατοδρόμοι που συνδέονται με ένα ευρύτερο δίκτυο ποδηλατοδρόμων, 3) Σύνδεση με σημεία αρχαιολογικού και πολιτιστικού ενδιαφέροντος, 4) Διατήρηση και αναδιαμόρφωση των κεντρικών νησίδων κρατώντας την εικόνα και μνήμη της πόλης ζωντανή, 5) Δημιουργία καθιστικών γύρω από τα υφιστάμενα δέντρα για στάση, 6) Τοποθέτηση υδάτινων στοιχείων ανά διαστήματα που συμβάλλουν στη δημιουργία μικροκλίματος και αποτελούν σημεία διάδρασης με τους πολίτες, 7) Δημιουργία εσοχών για εξυπηρέτηση της ανάγκης για στάθμευση ενώ μελλοντικά θα αποτελούν χώρους πρασίνου, 8) Οι κεντρικές νησίδες παραμένουν αλλά αναδιαμορφώνονται, καταργώντας τα περιμετρικά πεζοδρόμια και έχοντας ως τελικό πλάτος τα 4 μ., 9) Σε κατάλληλα σημεία προβλέπονται εγκάρσιες διαβάσεις».
Λυκούργου
Παρεμβάσεις φέρνει η εν λόγω μελέτη κι επί της Λυκούργου, όπου μεταξύ άλλων προτείνονται:
«- Διατήρηση της υφιστάμενης κεντρικής νησίδας διαχωρισμού των κατευθύνσεων κυκλοφορίας.
- Εκατέρωθεν της κεντρικής νησίδας διαμορφώνεται λωρίδα κυκλοφορίας σταθερού πλάτους 3,50 μ., ανά κατεύθυνση...
- Δημιουργία εσοχών στάθμευσης πλάτους 2 μ. για εξυπηρέτηση των αναγκών στάθμευσης, ώστε να αποτρέπονται οι παράνομες σταθμεύσεις. Ανά διαστήματα ορίζονται θέσεις στάθμευσης για οχήματα τροφοδοσίας των καταστημάτων, αλλά και θέσεις τουριστικών λεωφορείων... Επίσης υπάρχει η πρόβλεψη για ενδεχόμενη πιάτσα ταξί. Χωροθετούνται 85 θέσεις αυτοκινήτων, 32 θέσεις στάθμευσης δικύκλων, 7 θέσεις τροφοδοσίας καταστημάτων και 6 θέσεις τουριστικών λεωφορείων...
- Διαμορφώνεται ζώνη της τάξης του 1 μ. - 0.50 μ. στην οποία περιλαμβάνεται όπου αυτό είναι δυνατόν η υπάρχουσα φύτευση.
- Τα πεζοδρόμια διαθέτουν επαρκές πλάτος για την κίνηση των πεζών και το διαθέσιμο πλάτος ανεμπόδιστης κίνησης πεζών υπερκαλύπτει τις απαιτήσεις της νομοθεσίας.
- Στον σχεδιασμό έχει ληφθεί υπόψη η κίνηση οχημάτων έκτακτης ανάγκης…
- Σε κατάλληλα σημεία προβλέπονται εγκάρσιες διαβάσεις για ασφαλή διάσχιση των πεζών.
- Σε όλες τις διασταυρώσεις δημιουργούνται διαβάσεις πεζών, με πρόβλεψη για την κίνηση ΑΜΕΑ και ΑΜΚ, ενώ προβλέπεται η δημιουργία οδηγών - οδεύσεων για άτομα με προβλήματα όρασης.
- Η υφιστάμενη στάση λεωφορείου στο Πάρκο ΟΤΕ χωροθετείται στην ειδική δημιουργούμενη εσοχή, έμπροσθεν του πάρκου... Δεν υπάρχει καμία μεταβολή στη λειτουργία και τις διαδρομές των λεωφορειακών γραμμών.
- Στον προτεινόμενο σχεδιασμό έχει ληφθεί μέριμνα, ώστε οι προτεινόμενες παρεμβάσεις να συναρμόζουν με τις κατασκευές στο κεντρικό τμήμα της οδού Παλαιολόγου…».
Τσούκλερης: «Μελέτη η οποία έχει λογική
δημιουργικής ασάφειας»
Αξιοσημείωτη είναι η παρέμβαση του δημοτικού συμβούλου, Νίκου Τσούκλερη, από την παράταξη της Ντίας Τζανετέα. Αρχικά, στάθηκε στην παρατήρηση ότι, στην παρούσα μελέτη δεν υπάρχει γνωμοδότηση από φορείς (πχ ΚΤΕΛ, ταξί κ.α..), όπως συνέβαινε στη μελέτη Βλαστού το 2020. Εν συνεχεία, με την έμπειρη ματιά του μηχανικού και μελετητή, επεσήμανε: «Θα συμφωνήσω με όλους ότι είναι τουλάχιστον ακατανόητος ο λόγος που δεν βρίσκεται εδώ κάποιος από το ΔΕΠΑΝ.... Γιατί, πράγματι υπάρχουν τεχνικά ζητήματα, τα οποία είχα θέσει και τον Αύγουστο. Αν κάποιος κάνει μια απλή αναζήτηση, για διάρθρωση κυκλοφοριακής μελέτης στο ίντερνετ, θα δει ότι ένα από τα πράγματα που πρέπει να υπάρχουν είναι η καταμέτρηση των κυκλοφοριακών κόμβων. Εδώ συζητάμε για την κεντρική αρτηρία της πόλης, για την οποία αυτή τη στιγμή με αυτή τη μελέτη δεν έχουμε καμία ιδέα. Έχουμε μια έκθεση που είναι επιπέδου προπτυχιακής διπλωματικής, με σχεδιαγράμματα από βιβλιογραφία –υπάρχει φωτογραφία μέχρι και με φανάρι που δεν υπάρχει προφανώς στη μελέτη», είπε σκωπτικά. «Η μελέτη αυτή είναι τόσο επιφανειακή και γενικόλογη, που δεν λέει κάτι σε αυτόν ο οποίος θα χρησιμοποιήσει την οδό –και είμαστε εμείς, όχι προφανώς το ΔΕΠΑΝ». «Γνωρίζω ότι ένα από τα μεγάλα ζητήματα ότι, όλα τα χρόνια, οι μελέτες ήταν, είτε πλημμελείς είτε ελλιπείς, ή στερούνταν εφαρμογής. Δυστυχώς, για μία ακόμα φορά, βρισκόμαστε στο ίδιο έργο θεατές. Έρχεται μία μελέτη η οποία έχει λογική δημιουργικής ασάφειας. Αναφέρει σε κάποιο σημείο για τις συναρμογές, το οποίο είναι κρίσιμο ζήτημα, δηλαδή το πιο επικίνδυνο ίσως ζήτημα της κυκλοφοριακής μελέτης, μέχρι να αλλάξει και το κεντρικό τμήμα -αν αλλάξει τελικά- που κατασκευάζεται. Απλά λέει ότι, στον προτεινόμενο σχεδιασμό έχει ληφθεί μέριμνα, ώστε οι προτεινόμενες παρεμβάσεις να συναρμόζουν με τις παρεμβάσεις στο κεντρικό τμήμα της Παλαιολόγου. Με συγχωρείτε, δεν με καλύπτετε. Ο οδηγός που θα φτάσει μπροστά στο “Μενελάϊον” και θέλει να κάνει αριστερή στροφή ή αναστροφή -που επιτρέπεται σήμερα-, πώς θα την κάνει; Έχει (σσ η μελέτη) ποδήλατα, έχει πεζούς –εδώ τώρα, δυσκολευόμαστε να περάσουμε. Επίσης, υπάρχουν θέματα ασφάλειας, τα οποία έχω ξαναπεί, όπως είναι αυτό με την κατάργηση πεζοδρομίων στις νησίδες. Αυτή τη στιγμή, οι νησίδες -μαζί με τα πεζοδρόμια- έχουν πλάτος 6 μέτρων, χονδρικά. Αυτό σημαίνει ότι, ένα όχημα που θέλει να διασχίσει κάθετα την Παλαιολόγου αυτή τη στιγμή, στη νησίδα μέσα δεν εξέχει καθόλου. Προστατεύει έτσι και τον ίδιο τον οδηγό, αλλά και αυτούς που κινούνται επί της οδού. Καταργώντας τα πεζοδρόμια, η νησίδα γίνεται 4 μέτρα. Ένα μεγάλο αυτοκίνητο, ένα αγροτικό, ένα φορτηγάκι το οποίο πηγαίνει σε ένα σούπερ μάρκετ, που είναι πάνω από 5-5,5 μέτρα σε μήκος, εάν δεν είναι κεντραρισμένο στη νησίδα, θα εξέχει στο ρεύμα κυκλοφορίας τουλάχιστον μισό μέτρο. Εάν δεν είναι κεντραρισμένο, ξαφνικά ο οδηγός της Παλαιολόγου θα βρει μπροστά του ένα εμπόδιο, τουλάχιστον 70 πόντους. Κι εκείνη την ώρα, δεν ξέρω αν έχουν την ετοιμότητα -και ο ένας και ο άλλος- να μπορέσουν να το διαχειριστούν. Ο δρόμος είναι τεράστιος γι’ αυτές τις δουλειές. Αυτά τα έχω θέσει από τον Αύγουστο». Επίσης, «η έγκριση η οποία θα δοθεί από το συμβούλιο και θα πάει από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση, θεωρώ ότι είναι δεσμευτική, δηλαδή δεν είναι μια απλή έγκριση, η οποία αλλάζει εύκολα. Μετά, θα πρέπει να γίνει ξανά οποιαδήποτε τροποποίηση. Δεν είναι να παίζουμε με αυτά τα πράγματα, συνεχώς. Πρέπει να πάρουμε κάποια στιγμή μια απόφαση ότι κάνουμε αυτό και τελειώνουμε. Να συμφωνήσουμε και να προχωρήσουμε». Εν κατακλείδι τόνισε ότι πρόκειται «για κυκλοφοριακή μελέτη η οποία δεν έχει να πει τίποτα όσον αφορά κυκλοφοριακούς φόρτους, μια μελέτη στατικών χωρίς σίδερα, μια αρχιτεκτονική μελέτη χωρίς διαστάσεις. Είναι αδιανόητο. Σαν παράταξη, θα μείνουμε σε αυτό ψηφίσαμε τον Αύγουστο (2025) και δεν βλέπουμε καμία διαφορά…».
Ενστάσεις και από Βαρζακάκο
Μεταξύ άλλων, τους προβληματισμούς του σχετικά με στοιχεία της μελέτης, εξέφρασε και ο πρώην προϊστάμενος της Τεχνικής Υπηρεσίας, Κωνσταντίνος Βαρζακάκος, εστιάζοντας κυρίως σε τεχνικά ζητήματα. Με εμπεριστατωμένο και τεκμηριωμένο λόγο, στάθηκε στα σημεία που θεωρεί πως χρήζουν επανεξέτασης, αξιοποιώντας και τη μεγάλη εμπειρία του από την προηγούμενη μελέτη, το 2020. Τόνισε ότι η μελέτη δεν περιλαμβάνει ορισμένους δρόμους, ασφαλείς διαδρομές για αριστερές στροφές και βαρέα οχήματα, ενώ η ταχύτητα κυκλοφορίας που αναφέρεται είναι παρωχημένη. Ανέφερε επίσης ότι η προτεινόμενη κοπή νεραντζιών δεν τεκμηριώνεται επαρκώς, ενώ εξέφρασε αμφιβολίες και για τη διαχείριση των εναπομείναντων φοινίκων. Υπογράμμισε δε, ότι η μελέτη δεν συμμορφώνεται με το ΣΒΑΚ, το οποίο προβλέπει προτεραιότητα στους πεζούς και στα ποδήλατα και περιορισμό της κυκλοφορίας αυτοκινήτων στο κέντρο. Τέλος, επικαλέστηκε τις προηγούμενες μελέτες, επισημαίνοντας ότι η καλύτερη λύση για την Παλαιολόγου θα ήταν η μονοδρόμηση σε δύο τμήματα με αντίρροπες κατευθύνσεις.
