Σε ισχύ τίθεται το νέο προσωρινό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων που ενέκρινε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με στόχο τη στήριξη κρίσιμων κλάδων όπως η γεωργία και η αλιεία, οι οποίοι πλήττονται από τις αυξήσεις σε ενέργεια, καύσιμα και πρώτες ύλες.
Σημειώνεται ότι το πλαίσιο (METSAF) σχεδιάστηκε ως στοχευμένη απάντηση στις επιπτώσεις της κρίσης στη Μέση Ανατολή, που έχουν οδηγήσει σε απότομες αυξήσεις στις τιμές των εισαγόμενων ορυκτών καυσίμων και κατ’ επέκταση στο κόστος παραγωγής. Η Ευρωπαϊκή
Επιτροπή αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο αναθεώρησης τόσο της διάρκειας όσο και του εύρους των μέτρων, ανάλογα με την πορεία των εξελίξεων.
Το πλαίσιο, με χρονικό ορίζοντα έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, επιτρέπει στα κράτη-μέλη να καλύπτουν σημαντικό μέρος του πρόσθετου κόστους που προέκυψε λόγω της κρίσης. Ειδικά για αγρότες και αλιείς, η ενίσχυση μπορεί να φτάσει έως και το 70% των επιβαρύνσεων από την αύξηση τιμών σε καύσιμα και λιπάσματα, με βάση τη σύγκριση σημερινών τιμών με ιστορικά δεδομένα και την κατανάλωση πριν την κρίση.
Πώς θα δίνονται οι ενισχύσεις
Οι ενισχύσεις μπορούν να χορηγούνται είτε βάσει της πραγματικής κατανάλωσης κάθε δικαιούχου είτε με πιο απλοποιημένες διαδικασίες για μικρότερα ποσά, που φτάνουν έως και τις 50.000 ευρώ. Το μέτρο καλύπτει, πέρα από τη γεωργία και την αλιεία, και τον τομέα των μεταφορών, καθώς και τις ενεργοβόρες βιομηχανίες.
Για τις τελευταίες, προβλέπεται αυξημένη ένταση ενίσχυσης στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία μπορεί να φτάσει έως το 70%, καλύπτοντας έως και το μισό της συνολικής κατανάλωσης.
Τα μέτρα θα κοινοποιούνται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και θα εγκρίνονται με ταχείες διαδικασίες, ενώ υπάρχει και η δυνατότητα πρόσθετων παρεμβάσεων, όπως προσωρινές επιδοτήσεις στο φυσικό αέριο για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, προκειμένου να συγκρατηθούν οι τιμές.
Το συγκεκριμένο πλαίσιο εντάσσεται στη συνολική προσπάθεια της ΕΕ να αντιμετωπίσει τις επιπτώσεις της ενεργειακής κρίσης, διασφαλίζοντας τη βιωσιμότητα βασικών παραγωγικών κλάδων και τη σταθερότητα στην αγορά, την ώρα που η ενεργειακή μετάβαση παραμένει βασική στρατηγική για το μέλλον.
Η παρέμβαση αυτή της ΕΕ έρχεται σε μια περίοδο αυξημένης αβεβαιότητας για τον πρωτογενή τομέα, με τους παραγωγούς να βρίσκονται αντιμέτωποι με διαρκείς ανατιμήσεις και πιέσεις στο εισόδημά τους. Το νέο πλαίσιο επιχειρεί να δώσει άμεσες «ανάσες» ρευστότητας, χωρίς να αποκλείεται η περαιτέρω ενίσχυση των μέτρων, εφόσον οι συνθήκες στην αγορά ενέργειας και στις διεθνείς εξελίξεις παραμείνουν ασταθείς.
