Η επιβεβαίωση μεμονωμένου κρούσματος ευλογιάς των αιγοπροβάτων σε περιοχή του Δ. Μεγαλόπολης στη γειτονική Αρκαδία, έθεσε ακαριαία σε κατάσταση συναγερμού τις Κτηνιατρικές Υπηρεσίες της Πελοποννήσου, αλλά και σε επιφυλακή τους θεσμικούς φορείς της Λακωνίας, λόγω γεωγραφικής εγγύτητας. Το προσβεβλημένο κοπάδι έχει ήδη τεθεί σε καθεστώς απόλυτης απομόνωσης και φύλαξης εντός σταβλικής εγκατάστασης, ενώ γίνονται εκτεταμένες απολυμάνσεις, όπως διαβεβαίωσε και ο δήμαρχος Μεγαλόπολης, Κωνσταντίνος Μιχόπουλος, γεγονός που δείχνει ότι οι μηχανισμοί λειτούργησαν χωρίς χρονοτριβή.
Ωστόσο, το πρωταρχικό μήνυμα που εκπέμπεται είναι αυτό της ψυχραιμίας και της ορθολογικής διαχείρισης, καθώς ο πανικός αποτελεί τον χειρότερο σύμβουλο. Η εμφάνιση του κρούσματος δεν πρέπει να εκληφθεί ως αιτία θορύβου, αλλά ως υπενθύμιση για την ανάγκη πιστής εφαρμογής των προληπτικών μέτρων που θωρακίζουν την τοπική οικονομία.
Ακαριαία τα αντανακλαστικά λακωνικών Αρχών
Αμέσως μετά την επίσημη ενημέρωση από τη Διεύθυνση Κτηνιατρικής της Περιφέρειας, ΟΤΑ της Λακωνίας, όπως ο Δήμος Ευρώτα, ο Δήμος Μονεμβασίας και ο Δήμος Ελαφονήσου, κινητοποιήθηκαν υποδειγματικά, κοινοποιώντας τις σαφείς οδηγίες.
Η έλευση της ευλογιάς προ των πυλών της Λακωνίας δεν αποτελεί λόγο πανικού, αλλά σύνθημα για συλλογική και ατομική υπευθυνότητα. Όπως χαρακτηριστικά υπογραμμίζει ο Δ. Ελαφονήσου, «απαιτείται αυστηρή τήρηση όλων των προβλεπόμενων μέτρων βιοασφάλειας, με στόχο την προστασία του ζωικού κεφαλαίου και την αποτροπή εξάπλωσης της νόσου. Παρακαλούνται όλοι να τηρούν απαρέγκλιτα τα μέτρα», καταλήγοντας πως η προστασία της κτηνοτροφίας και της δημόσιας υγείας αποτελεί ευθύνη όλων μας.
Απόλυτα ασφαλής ο άνθρωπος, στόχος η προστασία της παραγωγής
Προς αποσαφήνιση του τοπίου και για την αποτροπή ανυπόστατων φημών, οι Κτηνιατρικές Αρχές ξεκαθαρίζουν με τον πλέον κατηγορηματικό τρόπο: Η ευλογιά των προβάτων είναι μια αποκλειστικά ζωονόσος και δεν μεταδίδεται επ’ ουδενί στον άνθρωπο. Δεν υφίσταται, επομένως, κανένας κίνδυνος για τη δημόσια υγεία. Το διακύβευμα της παρούσας κινητοποίησης είναι αμιγώς οικονομικό και παραγωγικό. Καθώς η νόσος χαρακτηρίζεται από υψηλή μεταδοτικότητα μεταξύ των ευαίσθητων ζωικών ειδών, η έγκαιρη ανίχνευση και ο περιορισμός της κρίνονται ζωτικής σημασίας για να αποφευχθεί η λήψη των επώδυνων μέτρων που προβλέπει το ευρωπαϊκό πρωτόκολλο, όπως η αναγκαστική θανάτωση των ζώων στις πληγείσες εκμεταλλεύσεις.
Τα κλινικά συμπτώματα που απαιτούν προσοχή
Η έγκαιρη διάγνωση αποτελεί το ισχυρότερο όπλο στα χέρια των κτηνοτρόφων. Οι παραγωγοί καλούνται να διενεργούν καθημερινούς ελέγχους στα κοπάδια τους και να εστιάζουν την προσοχή τους στα εξής κλινικά συμπτώματα: Εμφάνιση υψηλού πυρετού στα ζώα, παρουσία χαρακτηριστικών δερματικών αλλοιώσεων (κόκκινα εξανθήματα, βλατίδες ή εφελκίδες/κάπαλα), εντοπισμός των σημαδιών αυτών σε γυμνά μέρη του σώματος (κοιλιακή χώρα, μαστοί, μασχάλες, κεφάλι, κάτω μέρος ουράς). Σε περίπτωση οποιασδήποτε υπόνοιας, η άμεση ειδοποίηση των κτηνιατρικών αρχών είναι επιβεβλημένη.
Τα «SOS» για κτηνοτρόφους και το «κλειδί» της βιοασφάλειας στην κουρά
Η Δ/νση Κτηνιατρικής της Περιφέρειας συστήνει την απαρέγκλιτη τήρηση των εξής βασικών κανόνων βιοασφάλειας στις εκμεταλλεύσεις. Μερικές εξ αυτών είναι:
- Ελεγχόμενη πρόσβαση: Αποφυγή εισόδου αναρμόδιων οχημάτων και προσώπων στις σταβλικές εγκαταστάσεις.
- Απολύμανση υποδημάτων: Υποχρεωτική χρήση απολυμαντικής τάφρου ή ειδικών μέσων στην είσοδο και έξοδο της μονάδας.
- Πιστοποιημένες ζωοτροφές: Προμήθεια τροφών και εξοπλισμού αποκλειστικά από εγκεκριμένες επιχειρήσεις — αποφυγή «ευκαιριακών» ή μεταχειρισμένων αγορών αγνώστου προέλευσης.
- Υγειονομική απομόνωση: Τα νεοεισαχθέντα ζώα πρέπει να παραμένουν σε περιορισμό για τουλάχιστον 21 ημέρες (χρόνος επώασης της νόσου) πριν ενσωματωθούν στο υπόλοιπο κοπάδι.
- Υγιεινή περιβάλλοντος: Συστηματική απεντόμωση, μυοκτονία και απομάκρυνση λιμναζόντων υδάτων που ευνοούν την ανάπτυξη παρασίτων.
Η τρέχουσα χρονική συγκυρία συμπίπτει με την περίοδο της κουράς των ζώων, μια διαδικασία που, αν δεν προσεχθεί, μπορεί να μετατραπεί σε όχημα διασποράς του ιού. Οι οδηγίες της Περιφέρειας είναι σαφείς και αυστηρές. Κάθε κτηνοτροφική μονάδα πρέπει να χρησιμοποιεί αποκλειστικά τον δικό της εξοπλισμό. Απαγορεύεται η ανταλλαγή, ο δανεισμός εξοπλισμού κουράς μεταξύ κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων. Σε περίπτωση διαπίστωσης της εν λόγω δραστηριότητας, επιβάλλονται οι προβλεπόμενες διοικητικές και ποινικές κυρώσεις.
Τσουχτερά πρόστιμα ως φυλάκιση για παράνομες μετακινήσεις
Η σχολαστική τήρηση των υγειονομικών διατάξεων περιβάλλεται από συγκεκριμένο θεσμικό και νομικό πλαίσιο, που ενεργοποιείται αμείλικτα έναντι οιασδήποτε παρέκκλισης. Συγκεκριμένα, για κάθε περίπτωση παράνομης μετακίνησης ζωικού κεφαλαίου ή ζωοτροφών χωρίς τα απαραίτητα υγειονομικά πιστοποιητικά και την πρότερη ενημέρωση της αρμόδιας Υπηρεσίας, επιβάλλονται άμεσα ιδιαιτέρως υψηλά χρηματικά πρόστιμα ως διοικητική κύρωση. Παράλληλα, στις περιπτώσεις όπου τεκμαίρεται ότι η συνειδητή παραβίαση των μέτρων ή η λαθραία διακίνηση προκάλεσε διασπορά νοσήματος, οι κυρώσεις μετατρέπονται σε ποινικές, με τους υπαίτιους να αντιμετωπίζουν κίνδυνο φυλάκισης τουλάχιστον 12 μηνών.
